Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Gdańsku
Styczeń 2026 r.
Zasady umożliwiające przypisanie przedsiębiorcy do właściwej kategorii ryzyka
Obowiązek publikacji informacji:
Organ kontroli zamieszcza w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ten organ informację o zasadach umożliwiających przypisanie przedsiębiorców do właściwej dla nich kategorii ryzyka, na podstawie dotychczasowej okresowej analizy, w terminie 3 miesięcy od dnia przyjęcia kolejnej okresowej analizy, zastępującej dotychczasową okresową analizę (…).
podstawa prawna:
art. 47 ust. 1a ustawy Prawo przedsiębiorców (Dz. U. 2025 poz. 1480 z późn. zm. - dalej Pp)
Okresowa analiza:
Kontrole przeprowadza się zgodnie z okresowym planem kontroli po uprzednim dokonaniu okresowej analizy prawdopodobieństwa naruszenia prawa w ramach wykonywania działalności gospodarczej (kontrola planowa). Analiza obejmuje identyfikację obszarów podmiotowych i przedmiotowych, w których ryzyko naruszenia przepisów jest największe. W oparciu o wyniki analizy określa się zasady umożliwiające przypisanie przedsiębiorców do jednej z następujących kategorii ryzyka: niskie, średnie, wysokie. Sposób przeprowadzenia analizy określa organ kontroli lub organ nadrzędny.
podstawa prawna:
art. 47 ust. 1 ustawy Pp
Okresowa analiza prawdopodobieństwa naruszenia prawa w ramach wykonywania działalności gospodarczej, sporządzana jest dla potrzeb rocznego zbiorczego planu kontroli wyrobów budowlanych i zawiera tzw. grupy ryzyka (priorytety kontroli na dany rok kalendarzowy), wyłonione z uwzględnieniem wybranych kryteriów, m.in. wyników badań próbek wyrobów budowlanych oraz zgłoszeń o nieprawidłowościach z rynku.
Zasady przypisania przedsiębiorcy do właściwej kategorii ryzyka:
I. Przyjmuje się kategorię ryzyka wysokiego dla wszystkich przedsiębiorców, którzy wprowadzają do obrotu lub udostępniają na rynku wyroby budowlane:
1) objęte grupami ryzyka, określonymi w rocznym zbiorczym planie kontroli,
2) dla których wynik badania próbek pobranych przez organy nadzoru rynku wyrobów budowlanych wskazał na niespełnienie deklarowanych właściwości,
3) w odniesieniu do których organ dysponuje informacją z rynku o możliwych niebezpieczeństwach i niezgodnościach wyrobu budowlanego.
II. Typowanie ryzyka do kontroli pozostałych przedsiębiorców odbywa się wg poniższych zasad.
Ustala się 3 kryteria wystąpienia możliwego ryzyka dla określenia kategorii ryzyka przedsiębiorcy. Dla każdego kryterium zidentyfikowane zostało ryzyko, a także skutek jego wystąpienia. Wpływ danego kryterium na skutek wystąpienia ryzyka został określony w trzystopniowej skali i przypisany do tego kryterium (tabela poniżej).
|
kryterium |
opis ryzyka |
waga |
wpływ |
|
liczba kontroli w punkcie sprzedaży w ciągu ostatnich 5 lat, które wykryły nieprawidłowości, w tym usuniętych w toku kontroli (na podstawie danych z systemu SNRWB) |
pomimo wykazywanych uprzednio nieprawidłowości przedsiębiorca w dalszym ciągu udostępnia wyroby niezgodne z ustawą o wyrobach budowlanych bądź przedsiębiorca do tej pory nie był objęty kontrolą lub nie był objęty przez ostatnie 5 lat |
0,1 - do 25 % kontroli 0,5 - 26-75% kontroli 1,0 - 76-100% kontroli lub niekontrolowany |
3 (wysoki) |
|
szacowana liczba prowadzonych punktów sprzedaży w województwie pomorskim |
nieprawidłowości wykazane w jednym punkcie sprzedaży mogą mieć przełożenie na wyroby budowlane oferowane w pozostałych punktach nieobjętych kontrolą |
0,1 – 1 punkt 0,5 – 2-3 punkty 1,0 – 4 i więcej punktów sprzedaży |
2 (średni) |
|
szacowana liczba typów wyrobów udostępnianych lub wprowadzanych do obrotu przez przedsiębiorcę |
wyższe ryzyko wystąpienia nieprawidłowości dotyczy przedsiębiorcy posiadającego większy asortyment wyrobów budowlanych |
0,1 – do 50 typów 1,0 – ponad 51 typów |
1 (niski) |
Zaszeregowanie:
Ryzyko dla danego przedsiębiorcy określone zostało jako suma iloczynów wag i wpływu z poszczególnych obszarów.
Przedsiębiorca, dla którego suma punktów, w następstwie wykonanej analizy obszarów, w których mogą wystąpić wyżej wymienione ryzyka, wynosi:
0,6 – 2,3 – zaszeregowany zostaje do kategorii niskiej,
2,4 – 4,1 – zaszeregowany zostaje do kategorii średniej,
4,2 - 6 – zaszeregowany zostaje do kategorii wysokiej.
Konsekwencje przypisania przedsiębiorcy do właściwej kategorii ryzyka:
Organ kontroli może przeprowadzić kontrolę planową przedsiębiorcy, który został przypisany do jednej z ww. kategorii ryzyka, w przypadku:
1) niskiego ryzyka – nie częściej niż raz w ciągu 5 lat;
2) średniego ryzyka – nie częściej niż raz w ciągu 3 lat;
3) wysokiego ryzyka – tak często, jak to jest konieczne dla zapewnienia skutecznego stosowania odpowiednich przepisów, z uwzględnieniem wysokiego ryzyka wystąpienia nieprawidłowości oraz środków niezbędnych do jego ograniczania.
Jeżeli przedsiębiorca wykonuje działalność gospodarczą w więcej niż jednym zakładzie lub innej wyodrębnionej części przedsiębiorstwa, przepis ten stosuje się do zakładu lub części przedsiębiorstwa, za wyjątkiem kontroli działalności gospodarczej mikroprzedsiębiorców oraz małych przedsiębiorców.
podstawa prawna:
art. 55a ust. 1,4 i 5 ustawy Pp
Zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli zawiera, w przypadku kontroli planowej - informację o kategorii ryzyka, o której mowa w art. 47 ust. 1.
podstawa prawna:
art. 48 ust. 3 pkt 4b ustawy Pp